Co zmieni się w centrum Warszawy? Plan ogólny wyjaśnia przyszłość Pałacu Kultury i Nauki

Warszawa właśnie otwiera kolejny rozdział planowania przestrzennego w ścisłym centrum miasta. Po latach dyskusji i urbanistycznych koncepcji pojawiły się pierwsze konsekwencje nowego planu ogólnego, nad którym trwają właśnie konsultacje społeczne. Jednym z najważniejszych wniosków z tego dokumentu jest to, że wokół Pałacu Kultury i Nauki nie powstaną nowe wieżowce - przynajmniej nie w formie, jaką wielu wcześniej sobie wyobrażało.

Przez lata centrum Warszawy było areną spekulacji architektów, urbanistów i inwestorów. Jednym z częściej powracających pomysłów było otoczenie socrealistycznej dominanty, jaką jest Pałac Kultury i Nauki, wysokimi biurowcami i drapaczami chmur. Wokół PKiN widziano miejsce dla nowych wysokościowców, które miałyby - według niektórych koncepcji - stworzyć tzw. „koronę” wokół monumentalnej bryły.

Jednak nowy plan ogólny Warszawy pokazuje, że taka wizja nie zostanie zrealizowana. Z dokumentu jasno wynika, że w bezpośrednim otoczeniu Pałacu Kultury i Nauki nie przewidziano budowy wieżowców. Zamiast tego miasto stawia na zachowanie dominującej roli PKiN jako punktu orientacyjnego oraz na rozwój przestrzeni publicznej, która ma być bardziej przyjazna dla mieszkańców i użytkowników centrum.

Decyzja ta wpisuje się w szerszy kontekst zmian, jakie mają objąć centrum stolicy. W planie ogólnym szczególne miejsce zajmuje tworzenie otwartych przestrzeni, parków i miejsc rekreacji, które mają sprawić, że okolice Pałacu Kultury staną się bardziej dostępne i zielone. To część większego projektu określanego jako Nowe Centrum Warszawy, który zakłada m.in. rewitalizację placu Defilad, budowę Placu Centralnego oraz modernizację Parku Świętokrzyskiego.

Jednym z elementów tych przemian jest przenoszenie uwagi od masowej zabudowy wysokościowej na korzyść bardziej zrównoważonego zagospodarowania przestrzeni. Dzięki temu PKiN pozostanie samotną, charakterystyczną sylwetką w panoramie miasta, a jego otoczenie zyska nowe funkcje społeczne i rekreacyjne.

Miejsce, które jeszcze do niedawna było postrzegane jako pusty plac między jedną z ikon Warszawy a nowoczesnymi wieżowcami na Woli czy w Śródmieściu, ma teraz szansę stać się sercem miejskiej aktywności - z przestrzeniami spotkań, wydarzeniami kulturalnymi i zielenią.

Choć plany inwestycyjne nadal nie oznaczają całkowitego zaniechania funkcji mieszkalnych czy usługowych w centrum miasta (przykładem są inne projekty drapaczy chmur w różnych częściach Warszawy), to jednak w bezpośredniej bliskości Pałacu Kultury i Nauki nowe wysokościowce nie będą częścią krajobrazu.

Nowy plan ogólny Warszawy to dokument, który może kształtować przestrzeń miejską na dekady. Jego efekty - zarówno te związane z ochroną panoramy miasta, jak i z tworzeniem przestrzeni publicznych - będą szeroko komentowane podczas konsultacji społecznych. A jedno wydaje się pewne: wokół Pałacu Kultury i Nauki Warszawa nie stanie się centrum kolejnych drapaczy chmur.